Kiểm soát chặt đầu tư trái phiếu vào bất động sản

409

Hoạt động phát hành trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) ồ ạt trong 6 tháng đầu năm nay đã rơi vào “tầm ngắm” của Ngân hàng Nhà nước (NHNN). Đặc biệt, ngân hàng có hoạt động đầu tư trái phiếu có mục đích đầu tư vào các chương trình, dự án bất động sản, tăng quy mô vốn của tổ chức phát hành là doanh nghiệp bất động sản sẽ được kiểm soát chặt chẽ để hạn chế rủi ro.

Quyền Chánh thanh tra, giám sát NHNN Nguyễn Văn Du đã thừa lệnh Thống đốc NHNN ký văn bản khẳng định: sẽ xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm quy định của pháp luật liên quan đến hoạt động đầu tư TPDN. Văn bản này yêu cầu các NHNN rà soát việc đầu tư TPDN đối với các doanh nghiệp có số dư lớn, nhất là doanh nghiệp có quan hệ tín dụng đối với nhiều tổ chức tín dụng/doanh nghiệp khác; đảm bảo tuân thủ đúng quy định về giới hạn cấp tín dụng đối với một khách hàng và những người có liên quan.

Lý do là trong những tháng đầu năm nay, NHNN nhận thấy hoạt động đầu tư trái phiếu của các ngân hàng thương mại còn tiềm ẩn rủi ro khi một số ngân hàng có số dư đầu tư TPDN chiếm tỷ trọng lớn trong tổng tài sản và tiếp tục tăng nhanh. Hoặc có số dư đầu tư trái phiếu và lĩnh vực xây dựng, bất động sản lớn khi thị trường bất động sản chưa phục hồi vững chắc, hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp vẫn còn nhiều khó khăn.

Ngoài ra, còn hiệu tượng đầu tư trái phiếu với mục đích khác ở mức cao và biến động lớn, khó kiểm soát. Cũng có tình trạng tiếp tục đầu tư trái phiếu với mục đích cơ cấu lại nợ của tổ chức phát hành trong năm 2019. NHNN yêu cầu các ngân hàng thương mại và các ngân hàng nước ngoài tại Việt Nam rà soát lại các quy định nội bộ về cho vay trái phiếu theo đúng quy định của pháp luật, đặc biệt quy trình thẩm định và đánh giá rủi ro, quản lý rủi ro.

Các ngân hàng thương mại không được mua TPDN trong đó có mục đích cơ cấu lại các khoản nợ của doanh nghiệp phát hành theo đúng quy định của NHNN. Đặc biệt là phải kiểm soát chặt chẽ hoạt động đầu tư trái phiếu có mục đích đầu tư vào các chương trình, dự án bất động sản, tăng quy mô vốn của tổ chức phát hành là doanh nghiệp bất động sản để hạn chế rủi ro. Đồng thời phải kiểm tra, giám sát sau cho vay, sử dụng vốn của nơi phát hành cũng như thường xuyên có những đánh giá để xác định sớm các dấu hiệu bất thường về khả năn thực hiện các nghĩa vụ trả nợ của doanh nghiệp.

Nghị định 163/CP về phát hành TPDN được áp dụng từ tháng 2-2019 vừa qua với các điều kiện rộng rãi đã khiến cho các ngân hàng, doanh nghiệp ồ ạt phát hành TPDN huy động vốn để “né” room tín dụng. Nhất là doanh nghiệp bất động sản vì tín dụng ngân hàng bị siết chặt. Trong 6 tháng đầu năm, có 89.000 tỉ đồng TPDN được phát hành, tăng 34% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong danh sách này có tên hầu như tất cả các doanh nghiệp bất động sản lớn thuộc Vingroup, Khang Điền, Đất Xanh, Novaland, Phát Đạt. Có doanh nghiệp phát hành hàng trăm tỉ đồng trái phiếu, có doanh nghiệp phát hành đến hàng ngàn tỉ đồng; hoặc chia nhỏ thành nhiều đợt phát hành nhưng cộng lại cũng có giá trị lớn.

Theo thống kê của Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX), nửa đầu năm đã có 89,5 ngàn tỉ đồng trái phiếu doanh nghiệp được phát hành, trong đó dẫn đầu về phát hành trái phiếu là các ngân hàng do nhu cầu tăng vốn đảm bảo tỷ lệ an toàn vốn theo Basel II. Ngoài lĩnh vực ngân hàng, các doanh nghiệp bất động sản cũng tích cực huy động từ kênh trái phiếu.

Theo MBS, nhóm ngành bất động sản, xây dựng, hạ tầng đứng thứ hai về lượng trái phiếu phát hành trong 6 tháng đầu năm với 19,7 ngàn tỉ đồng, chiếm 28,3% tổng lượng trái phiếu doanh nghiệp phát hành từ đầu năm. Lĩnh vực kinh doanh bất động sản, xây dựng là nhóm ngành thường có tỷ lệ vốn vay cao, đang phải tìm đến kênh huy động vốn khác như phát hành trái phiếu doanh nghiệp do thời gian tới Ngân hàng Nhà nước sẽ thắt chặt dòng tín dụng ngân hàng cho vay bất động sản.

Theo TBKTSGO